Mocowanie prozniowe to alternatywa dla klasycznych sciskow, imadel czy mocowan magnetycznych. Wykorzystuje roznice cisnien atmosferycznego i podcisnienia pod przyssawka do „trzymania” detalu. Sprawdza sie idealnie dla plaskich, gladkich powierzchni: szkla, plyt drewnianych, blach, tworzyw.
Kiedy mocowanie prozniowe wygrywa
- Cienkie i wrazliwe elementy — szklo, blachy 0,5-1 mm gdzie sciski by wgniotly
- Plyty meblowe — MDF, sklejka, plyta laminowana; szybkie ustawianie i zdejmowanie
- Powierzchnie fornirowane lub lakierowane — mocowanie mechaniczne zostawia slady, prozniowe nie
- Automatyzacja — roboty i portale CNC czesto uzywaja przyssawek do podnoszenia i pozycjonowania
- Detale krzywoliniowe — specjalne przyssawki z fałdowymi obwodami dopasowuja sie do lekkich krzywizn
Elementy systemu prozniowego
- Zrodlo podcisnienia — pompa proznowa (elektryczna) lub eyektor (napedzany sprezonym powietrzem)
- Przewody i zawory — laczace zrodlo z przyssawkami
- Przyssawki — element majacy kontakt z detalem; roznych ksztaltow i materialow
- Filtr — chroni pompe przed pyłem i wiorami
- Manometr / czujnik cisnienia — kontrola prawidlowego mocowania
Rodzaje przyssawek
Plaskie (SF)
Do gladkich, plaskich powierzchni. Najlepsza sila trzymania na jednostke powierzchni. Standardowe w meblarstwie i szklarni.
Fałdowe (BX, FSGA)
1-3 fałd, dopasowanie do lekkich krzywizn. Szeroko stosowane w motoryzacji (blachy karoseryjne), automatyzacji podnoszenia.
Owalne
Do dlugich, waskich elementow (profile, listwy). Zwiekszona sila trzymania w jednej osi.
Materialy przyssawek
- NBR (kauczuk nitrylowy) — standard, dobra odpornosc na oleje. Do detali metalowych z olejami chlodzaco-smarnymi.
- Silikon — do powierzchni delikatnych, odporny na wysokie temperatury. Do szkla, powierzchni polerskich.
- Elastodur ED (Schmalz) — nie zostawia sladow (odpowiada normie na powierzchnie fornirowane w meblach klasy A)
- Poliuretan (PU) — bardzo trwaly, odporny na scieranie
Dobor wielkosci przyssawki
Sila trzymania w niutonach: F = A x P x n
- A = pole powierzchni przyssawki [cm2]
- P = podcisnienie [bar] (typowo 0,7 bar dla pompy elektrycznej)
- n = liczba przyssawek
Przyklad: 2 przyssawki po 40 mm srednicy = 2 x 12,5 cm2 x 0,7 bar x 10 = 175 N (17,5 kg).
Zawsze uwzglednij wspolczynnik bezpieczenstwa: podnoszenie poziome — mnoz przez 2, podnoszenie pionowe — mnoz przez 4, dynamika (przyspieszenia) — mnoz przez 6-8.
Typowe blędy
- Zbyt slaba pompa — nie wygeneruje wymaganego podcisnienia. Pompa 10 m3/h wystarcza na 4-8 malych przyssawek, nie wiecej.
- Wyciekanie na krawedziach — powierzchnia detalu jest chropowata, klej lub farba pekaja pod przyssawka. Rozwiazanie: przyssawki z miekszym materialem.
- Slaby filtr — pyl zatyka linie, spadek podcisnienia. Wymieniaj wklad co miesiac przy intensywnym uzytkowaniu.
- Zle dobrany material przyssawki — NBR w wysokiej temperaturze staje sie twardy i traci przyczepnosc.
Bezpieczenstwo
Mocowanie prozniowe polega na cisnieniu atmosferycznym — utrata podcisnienia = utrata detalu. W automatyce zawsze montowany jest:
- Zawor pilotowy z zaworem zwrotnym (nie traci podcisnienia przy przerwie w zasilaniu)
- Czujnik nadzoru — sygnalizuje spadek podcisnienia ponizej progu
- Awaryjne bezpieczenstwo (mechaniczne zabezpieczenie detalu przy podnoszeniu ciezkich elementow)
Podsumowanie
Mocowanie prozniowe to szybka, delikatna metoda dla plaskich powierzchni. Idealne w meblarstwie, obrobce szkla, motoryzacji, opakowaniach. Zobacz uchwyty prozniowe Schmalz — lidera branzy w systemach prozniowych. Nasz zespol pomoze dobrac zestaw pod konkretna aplikacje przez formularz wsparcia technicznego.